Search

Ano Ang Mahahalagang Konsepto ng Ekonomiks

Ano Ang Mahahalagang Konsepto ng Ekonomiks

Harapin natin ang katotohanan, hindi lahat ay may sapat na kaalaman ukol sa paksang ekonomiks. Maliban na lamang kung ikaw ay isang propesor o estudyante, magkakaroon ka ng ideya kung ano ang ekonomiks sa isang bayan. Madalas lamang naririnig ang katagang ito sa eskwelahan at sa mga politiko na namumuno sa isang bansa ngunit hindi naman nauunawaan ng karamihan. Sa artikulong ito, bibigyang diin ang konsepto ng ekonomiks at kung paano naging mahalagang konsepto ng ekonomiks ang mga bagay na nakapaloob rito. At bibigyan rin ng kaukulang pagpapaliwanag upang mas maunawaan ng husto ito.

Pagbabalik tanaw kung ano ang ekonomiks

Ang ekonomiks ay isang agham panlipunan kung saan pinag-aaralan ang paglikha, pagkonsumo at pamamahagi ng mga kalakal. Ang salitang “ekonomika” ay hango sa sinaunag Griyegong “oikonomia” kung saan ang kahulugan ay pangangasiwa ng isang administrasyon o sambahayan. “Oikos” ibig sabihin ay “bahay” at “nomos” ibig sabihin ay “batas”. Mayroong dalawang sangay ang ekonomiks ang:

  • Makroekonomiks – pagsusuri sa kabuuang ekonomiya at mga isyu na nakaaapekto rito katulad na lamang ng kawalan ng trabaho, implasyon at patakarang pisikal gayundin ang pananalapi.
  • Maykroekonomiks – ito naman ay ang pagsusuri sa pag-aasal ng mga pangunahing elemento na may kinalaman sa ekonomiya gaya ng mga negosyo, sambahayan o bilang mga konsyumer at prodyuser.


Ano ang mahalagang konsepto ng ekonomiks?

Ang konsepto ng ekonomiks ay isang paraan upang matukoy ang mga mahahalagang konsepto sa kabuuan ng pag-aaral. Gayundin naman ang pagpapaliwanag kung paano nailalapat ang mga mahalagang konsepto ng ekonomiks sa araw-araw na pamumuhay ng isang mamamayan o isang bansa bilang kabuuan.

Ang tao ay may mga pangangailangang hindi natatapos o panghabang-buhay kung tawagin. Iba-iba ang pangangailangan sa bawat araw na dumarating asahan man ito o hindi. Nahahati sa dalawa ang mga pangangailangan na ito:

  • Pangunahin o primyerang mga pangangailangan – ito ay tumutukoy sa mga pangangailangan na importante at hindi dapat isa walang bahala lamang. Halimbawa nito ay mga pagkain, damit, tirahan at kung anu-ano pang mga bagay na makokonsiderang pangunahing kailangan ng tao.
  • Sekondaryang mga pangangailangan – ito ay ang mga pangangailangang maaaring ipagpaliban muna o makakapag-hintay naman. Tulad ng gamot at edukasyon. Dito rin pumapasok ang mga pangangailangang kagustuhann tulad ng pagbili ng telepono o cellphone, pagpapagupit ng buhok, pagpapalinis ng kuko at kung anu-ano pang luho na maikokonsidera ng tao.

Sa isang bansa, hindi maiiwasan dumanas sa mga sitwasyon ng kagipitan na natural namang maikokonsidera. Tulad ng mga suliranin ng:

  • Kakapusan (scarcity) – ito ay isang sitwasyon sa pamumuhay na dulot ng walang hanggang pangangailangan at nais ng tao. Ito ay isang kalagayan kung saan hindi mo na magagawan pa ng solusyon ang limitadong pinagkukunang yaman ng tao. Ito rin ay maituturing na isang suliraning pang-ekonomiko na kinakailangan ng masusing pag-aaral at pagkilatis.
  • Kakulangan (shortage) – ay isang sitwasyon kung saan maaari ka pang makagawa ng mga pamamaraan upang mapunan ang pagkakaroon ng limitadong pinagkukunang yaman. Mga alternatibong makakatugon upang makapuno sa mga nasabing kakulangan ng epektibo at ng hindi nakakaapekto ng negatibo sa araw-araw na pamumuhay.

Sa kakulangan at kakapusan na nabanggit sa limitadong pinagkukunang yaman, pumapasok ang tinatawag na alokasyon.

Ano ba ang Alokasyon?

Ang alokasyon ay ang paraan ng pamamahagi at pangangasiwa ng mga serbisyo at produkto upang magamit ang limitadong pinagkukunang yaman ng may kasiyahan o kagalakan. Ito ay paraan upang matugunan ng husto ang mga pangangailangan ng lipunan. Mayroon dalawang uri ng alokasyon:

  • Indibidwal na pagpili – nakakatulong ang sapat na kaalaman sa maykroekonomiks upang makapaglatag ng ng wastong alokasyon ang isang tao sa panahon at pananalapi sa pang-araw-araw na pamumuhay. Ito ay may kaakibat na maingat na pagdedesiyon na hindi magreresulta ng negatibo.
  • Panlipunang pagpili – ito ay ang tumutugon sa pagpapasya sa mga pangangailangan ng lipunan. Sa puntong ito nakakatulong ang pag-aaral sa maykroekonomiks. Isang epektibong halimbawa ay kung paano matutugunan ng pamahalaan ang mga problema ng bansa tulad ng kawalan ng hanapbuhay, implasyon at pagkukunan ng pondo. Sa madaling salita, kinakailangang pag-aralang mabuti at suriing mabuti ang gagawing pagpili alinsunod sa alokasyon sa pinagkukunang yaman bago makabuo ng isang pagpapasya.

Ano ang Sistemang Pangkabuhayan?

Ito ay ang pamamaraan upang matugunan ng pamahalaan ang tatlong batayang katanungan na siyang may mahalagang papel sa ekonomiya ng isang bansa. Itong mga katanungan ring ito ay ang tamang pagkakasunud-sunod upang makabuo ng matalinong pagpapasya ang isang pamahalaan. Ito ay ang mga katanungang:

  • Ano ang gagawin?
  • Paano ito isasagawa? at
  • Para kanino ang gagawing pagtugon o serbisyo?

Ito ay mga katanungang papaloob sa mga pangangailangan ng isang bansa at sa pagkakataong ito ay mabigyan ng kasagutan o mapag-aralang mabuti, magkakaroon tiyak ng epektong mga pamamaraan na makakatulong rin sa pag-unlad ng ekonomiya ng bansa.

Tatlong mahahalagang bagay na dapat isaalang-alang sa konsepto ng ekonomiks

  1. Pagpapanatili (sustainability) – ang paggamit ng mga pinagkukunang yaman upang magkaroon ng katugunan ang mga kasalukuyang pangangailangan at kagustuhan ng hindi negatibong naapektuhan ang kakayahan ng susunod pang mga henerasyon na tugunan ang mga ito.
  2. Pagkakapantay-pantay (equality) -pantay-pantay ang mga karapatan ng tao gayundin naman ang distribusyon ng pinagkukunang-yaman. Ang kaginhawaan o yaman na makakamit ng tao ay nakadepende sa haba ng sakripisyo at pagpapagod na makamit ito.
  3. Husay (efficiency) – ang pangunahing layunin sa pag-aaral ng ekonomiks ay nakatuon sa paglago ng ekonomiya ng bawat bansa. Ito rin ay isang masinop na pamamaraan ng paggamit sa pinagkukunang yaman na limitado lamang upang matugunan ang mga pangunahinng pangangailangan at kagustuhan ng mga tao sa lipunan.

Kung susuriing mabuti, ang konsepto ng ekonomiks ay nakatuon sa tila ba walang hanggang pagdami ng mga kagustuhan ng tao na may malaking tyansang maging pangangailangan sa hinaharap na buhay. Ito ay mga pangangailangang hindi mapipigilan sapagkat nagbabago ang takbo ng buhay ng tao sa araw-araw na pamumuhay. Kung kaya’t ang lahat ng gawaing pang-ekonomiko ay umiikot at sadyang nakatutok sa mga walang katapusang pangangailangan na ito ng mga tao o ng lipunan. Ang mga mahalagang konsepto ng ekonomiks na nakapaloob rito ay karapat-dapat lamang na pag-aralang mabuti at sikapin na makabisa upang magkaroon ng mga tamang hakbangin tungo sa mga pang-araw-araw na pangangailangan.

Gaano kapakipakinabang ang artikulong ito?

Ano Ang Mahahalagang Konsepto ng Ekonomiks
3.7 (73.33%) 3 votes